Ból ucha: przyczyny i sposoby leczenia

2018-03-11
Ból ucha: przyczyny i sposoby leczenia

Nieznośny ból ucha skutecznie potrafi utrudnić normalne funkcjonowanie. Dolegliwości bólowe mogą mieć charakter ostry lub nieostry, jest to związane z umiejscowieniem przyczyny bólu. Nie każdy wie, że oprócz choroby lub uszkodzenia narządu słuchu, ból ucha może być objawem schorzeń zlokalizowanych w innych miejscach, dlatego też nie wolno go bagatelizować. Jeśli domowe sposoby lub dostępne w aptekach bez recepty preparaty nie przyniosą efektów, konieczna będzie wizyta u specjalisty! 

Ból ucha: przyczyny

Ból ucha, którego bardziej uczona nazwa to otalgia, to bardzo uciążliwa dolegliwość, z którą niemal każdy miał kiedyś do czynienia. W zależności od tego, jaka jest przyczyna dyskomfortu, wyróżnia się otalgię pierwotną, czyli związaną z chorobami ucha, i otalgię wtórną, która jest wynikiem schorzeń obejmujących inne obszary ciała. Pierwotny ból ucha jest ostry i łatwo go umiejscowić, najczęściej jest wynikiem niedrożności trąbki Eustachiusza lub stanu zapalnego. Jego przeciwieństwem jest ból niezwiązany z chorobami ucha (tzw. ból rzutowany), który ma nieostry charakter i trudno go zlokalizować. Dzieje się tak, ponieważ nerwy czaszkowe łączą się z nerwem usznym wielkim i nerwem potylicznym mniejszym, które przewodzą ból do ucha. Czasami ból tej części ciała jest związany z psychiką, mówi się wówczas o bólu psychogennym, jego pojawienie się nie ma żadnego somatycznego uzasadnienia. 

Ból ucha środkowego 

Często ból związany jest z ostrym lub przewlekłym zapaleniem ucha środkowego, zwłaszcza u dzieci. Zapaleniu towarzyszy zwykle pogorszenie słuchu, uwypuklenie i zaczerwienienie błony bębenkowej (niekiedy dochodzi również do jej perforacji), gorączka i objawy infekcji górnych dróg oddechowych. Inną przyczyną bólu ucha środkowego jest ostra niedrożność trąbki Eustachiusza. Typowe dla tej dolegliwości są osłabienie słuchu i szmery oraz gromadzenie się płynu lub gęstej wydzieliny, co daje uczucie zatkania ucha. Ucho środkowe jest również bardzo wrażliwe na uraz ciśnieniowy (barotraumę), wtedy oprócz bólu często pojawia się krwawienie z błony bębenkowej lub pod nią. Barotrauma zwykle powstaje w czasie nurkowania na dużych głębokościach lub podróżowania samolotem. Ból ucha może być także wynikiem zapalenia wyrostka sutkowatego, które przejawia się wyciekiem z ucha, zaczerwienieniem, tkliwością uciskową i pogorszeniem słuchu, lub znacznie poważniejszych chorób, czyli nowotworów, w tym: nowotworu wyrostka sutkowatego i kłębczaka, który przeważnie jest zmianą łagodną, a typowe dla niego są pulsujące szumy uszne. 

 

Ból ucha zewnętrznego 


Przyczyną dyskomfortu przeważnie bywa zapalenie ucha zewnętrznego, które najczęściej pojawia się po pływaniu lub bardzo długim moczeniu się w wodzie. Na tę chorobę cierpią głównie dorośli. Procesowi zapalnemu towarzyszą takie objawy jak swędzenie i ból, wydzielina o przykrym zapachu oraz obrzęk i zaczerwienienie. Dolegliwość ta może przybierać różne formy: ropnia małżowiny, półpaśca usznego (szczególnie niebezpieczny, ponieważ może prowadzić do porażenia mięśni twarzy!), krwotocznego zapalenia błony bębenkowej, zapalenia ochrzęstnej małżowiny usznej. Cukrzyca i upośledzenie odporności sprzyjają wystąpieniu bardzo ciężkiej postaci zapalenia ucha zewnętrznego, określanej jako zapalenie martwicze lub złośliwe. Bolesność ucha zewnętrznego może wywołać także krwiak małżowiny usznej oraz uraz miejscowy, o który nietrudno, jeśli niewłaściwie dba się o higienę uszu. Ból może być związany również z oparzeniami i odmrożeniami, a znacznie częściej z zatkaniem ucha – zwykle przez zalegającą woskowinę lub włożone do ucha ciało obce, np. wacik. Dolegliwości bólowe narządu słuchu mogą być niestety sygnałem oznaczającym nowotwór złośliwy małżowiny usznej, którego cechą charakterystyczną jest zgrubienie na małżowinie, powodujące nierzadko niedosłuch. 

Inne schorzenia mogące wywoływać ból ucha 

Ból ucha może być objawem chorób, które logicznie rzecz biorąc, trudno powiązać z narządem słuchu. Lista tych schorzeń jest bardzo długa, znajdują się na niej takie jednostki chorobowe jak: choroby zębów trzonowych i przyzębia (próchnica, zatrzymanie wzrostu trzeciego trzonowca, zapalenie miazgi zęba, ropnie okołowierzchołkowe), nowotwory jamy ustnej i gardła, kręgosłupa i rak płuc, zakażenia migdałków i gardła, choroby nosa i zatok, zapalenie węzłów chłonnych szyi oraz zapalenie ślinianek, zapalenie tarczycy, neuralgia nerwu trójdzielnego, zapalenie tętnicy skroniowej, tętniak aorty piersiowej, zawał serca, artropatia w przebiegu RZS lub dny moczanowej, zwyrodnienia kręgosłupa oraz refluks. 
 

Ból ucha: leczenie 

Zwalczanie bólu ucha zaczyna się klasycznie, od środków przeciwbólowych, najlepiej tych, które jako substancję czynną zawierają paracetamol, naproksen lub ibuprofen. Często jednak leki łagodzące ból nie wystarczają, wtedy warto sięgnąć po specjalne wyroby medyczne lub leki OTC. Apteczne półki aż uginają się od różnorodnych kropli i sprayów do uszu, można na nich znaleźć takie produkty jak Krople do uszu CUE, Krople do uszu Dolgit Med, Spray Fonix Ból uszu, Krople do uszu Otodolor, Krople do uszu Otoargent, Krople do uszu Ucholek Forte, Krople do uszu Ototalgin oraz Krople do uszu Otinum. Warta uwagi jest także maść rozgrzewająco-rozluźniająca Calore Ucho, która dzięki połączeniu kilku substancji, m.in. kamfory, ekstraktu z papryczek chili oraz ekstraktu z melisy, szybko i skutecznie łagodzi ból ucha. Jeśli ból ucha jest związany z infekcją bakteryjną, istnieje duże prawdopodobieństwo, że lekarz zleci antybiotyk. 

 

Ból ucha: domowe sposoby 


Leczenie otalgii w domu to spore ryzyko, jednak kilka metod można wypróbować bez obaw. Przede wszystkim w przypadku zatkania ucha czopem woskowinowym można wypróbować parafinę lub oliwę z oliwek, przy czym w obie substancje najlepiej zaopatrzyć się w aptece. Parę kropel wprowadzonych do ucha może zdziałać cuda, usunąć szumy i poprawić słuch! Niezłym rozwiązaniem jest też... żucie gumy, która okazuje się przydatna do zwalczania bólu ucha związanego ze zmianą ciśnień. Na bolesność pomocne będą także ciepłe okłady, dla których alternatywę stanowi ogrzewanie ucha suszarką, choć akurat z tego sposobu lepiej zrezygnować, zwłaszcza w przypadku pękniętej błony bębenkowej! Wkładanie do ucha ząbka czosnku lub wkraplania do niego soku z imbiru, cebuli czy czosnku to nie najlepszy pomysł, bo o ile te metody mogą sprawdzić się w przebiegu infekcji, tak w pozostałych przypadkach przyniosą raczej więcej szkód niż pożytku! Nie wolno również wlewać do ucha wody utlenionej! 

Dbaj o higienę! 

Odkąd w drogeriach pojawiły się patyczki do uszu, każdy chętnie po nie sięga, w końcu świetnie nadają się do czyszczenia uszu. To jednak nie do końca prawda! Wiele osób beztrosko używa patyczków do usuwania brudu i wosku z kanału słuchowego. To poważny błąd i najprostszy sposób na zatkanie ucha poprzez ubicie woskowiny lub podrażnienie! Patyczkami można myć jedynie małżowinę uszną. Do czyszczenia kanału słuchowego najlepiej używać specjalnych preparatów na bazie oliwy z oliwek lub wody morskiej, które delikatnie rozpuszczają złogi wosku, np. Voskolix Microspray Do higieny uszu, Olivocap spray do usuwania woskowiny, Otomer Spray do higieny uszu.

Ból ucha bólowi ucha nierówny! Niekiedy jest on jedynie bólem o podłożu nerwowym, który nie ma żadnych konsekwencji dla zdrowia, innym razem może oznaczać uraz lub zapalenie ucha, a czasem poważne problemy, które nie ograniczają się jedynie do narządu słuchu! Ze względu na potencjalne zagrożenia, najlepiej skonsultować się z lekarzem, który postawi diagnozę i zaleci odpowiednie leczenie.

Autor: Ewa Krulicka, i-Apteka.pl

Pokaż więcej wpisów z Marzec 2018
Podziel się swoim komentarzem z innymi
* Przed użyciem leków zapoznaj się z jego ulotką, która zawiera wskazania, przeciwskazania, dane dotyczace działań niepożądanych i dawkowanie oraz informacje dotyczace stosowania produktu leczniczego, bądź skonsultuj się z lekarzem lub farmaceutą
Strona korzysta z plików cookie w celu realizacji usług zgodnie z Polityką dotyczącą cookies. Możesz określić warunki przechowywania lub dostępu do cookie w Twojej przeglądarce.
Zamknij
pixel