Czym można się zarazić od psa? Choroby i profilaktyka
11.03.2026mgr farm. Katarzyna Borowiec
Pies to najlepszy przyjaciel człowieka, każdy powinien jednak wiedzieć, że psy mogą stanowić zagrożenie dla naszego zdrowia, można się od nich zarazić chorobami wirusowymi, bakteryjnymi, grzybiczymi i pasożytniczymi. Każdy właściciel musi regularnie chodzić do weterynarza i dbać o zdrowie swojego psa. Musi też wiedzieć, jak reagować w przypadku zaobserwowania u siebie niepokojących objawów.
Spis treści:
- Najczęstsze choroby przenoszone przez psy
- Inwazje pasożytnicze od psów
- Objawy zakażeń od psów u człowieka
- Choroby przenoszone przez ukąszenia i zadrapania
- Profilaktyka i zapobieganie zakażeniom
- Leczenie i preparaty przy zakażeniach od psów
Najczęstsze choroby przenoszone przez psy
Czym można się zarazić od psa? Lista chorób jest dość długa, należy jednak pamiętać, że nie każdy kontakt ze zwierzęciem musi się skończyć kłopotami. Wystarczy dbać o zdrowie i czystość swojego psa, a także przestrzegać pewnych zasad związanych z higieną kontaktów ze zwierzętami. Najczęstsze choroby od psów to:
Choroby pasożytnicze i robacze
Psy mogą być nosicielami różnych pasożytów. Człowiek może się nimi zarazić przez bezpośredni kontakt z zakażonym zwierzakiem lub przez kontakt z jego śliną i odchodami. Należy też pamiętać, że odchody psów mogą zanieczyszczać np. wodę, glebę i piasek w piaskownicy.
Choroby pasożytnicze, którymi można się zarazić od psów to m.in.: bąblowica (tasiemiec bąblowcowy), giardioza (lamblioza), tęgoryjczyca, dipylidoza (tasiemiec psi), dirofilarioza, świerzb psi. A czy możliwa jest toksoplazmoza od psa? Nie, od psa można się jednak zarazić chorobą o podobnie brzmiącej nazwie, czyli toksokarozą, którą wywołuje glista psia.
Zakażenia bakteryjne
Zakażenie bakteryjne od psa to np. leptospiroza, pastereloza, salmonella, infekcje wywołane bakterią Capnocytophaga canimorsus. Można się nimi zarazić podobnie jak chorobami pasożytniczym – głównie przez kontakt z moczem psa, a ponadto przez ugryzienie lub polizanie przez psa istniejącej rany i uszkodzonej skóry – wiele bakterii znajduje się bowiem w ślinie czworonoga.
Choroby wirusowe i grzybicze
Czym można się zarazić od psa oprócz zakażeń bakteryjnych i pasożytniczych? Choroby od psów mogą mieć podłoże wirusowe i grzybicze. Choć trzeba przyznać, że tego typu zakażenia są rzadsze. Do wirusowych chorób, którymi można się zarazić od psów, zalicza się głównie wściekliznę. Od razu trzeba powiedzieć, że jest to najpoważniejsza choroba odzwierzęca, która w większości przypadków jest śmiertelna.
Grzybica od psa to grzybica skóry wywoływana przez grzyby z rodzaju Microsporum lub Trichophyton. Jest to tzw. grzybica strzygąca. Ponadto od psa można się zarazić infekcjami drożdżakowymi, przy czym głównie narażone są na to osoby o niskiej odporności. Zakażenia grzybicze przenoszą się głównie poprzez bezpośredni kontakt z psem.
Inwazje pasożytnicze od psów
Najczęstszym zagrożeniem związanym z kontaktem z psami są zakażenia pasożytnicze, dlatego warto się im nieco bliżej przyjrzeć.
Glisty i inne robaki jelitowe
Niestety glisty od psa można złapać dość łatwo. Toksokaroza to jedna z najczęściej łapanych odzwierzęcych chorób pasożytniczych. Zarażony pies wydala jaja glisty z kałem, co oznacza, że do zakażenia może dość przez kontakt z psimi odchodami lub zabrudzoną nimi sierścią. Jaja wraz z kałem mogą przedostać się do gleby lub piasku.
Zazwyczaj do zakażenia robakami jelitowymi dochodzi drogą pokarmową, gdy jaja zostaną przypadkowo spożyte (np. podczas jedzenia nieumytych owoców) lub dostaną się w okolicę ust na brudnych dłoniach.
Inne robaki od psa to tasiemiec bąblowcowy – może on wywoływać bąblowicę oraz tęgoryjec psi – może wywoływać tęgoryjczycę. Tęgoryjec wyróżnia się tym, że można się nim zarazić nie tylko drogą pokarmową. Pasożyt może wnikać bezpośrednio przez skórę. Bąblowica jest bardzo niebezpieczna – przebiega zwykle bezobjawowo, a w tym czasie larwy tasiemca tworzą cysty w wątrobie, płucach lub mózgu.
Lamblie i inne pierwotniaki
Pierwotniakiem, którym można się zarazić od psa, jest lamblia. Powoduje ona lambliozę – znaną też jako giardioza. Do zachorowania może dochodzić w wyniku kontaktu z zakażonymi psimi odchodami lub zanieczyszczoną przez nie wodą. Pierwotniakową chorobą odzwierzęcą jest też kokcydioza. Wywołują ją kokcydia.
Pasożyty zewnętrzne – kleszcze i pchły
Na psach mogą żerować pasożyty zewnętrzne jak kleszcze i pchły. Pies może przynieść na sierści kleszcze. Te pajęczaki są niezwykle niebezpieczne, są nosicielami groźnych chorób, m.in. odkleszczowego zapalenia mózgu, boreliozy lub babeszjozy. Pchły natomiast są nosicielami psiego tasiemca.
Objawy zakażeń od psów u człowieka
Objawy zakażeń od psów pojawiające się u człowieka nie zawsze są specyficzne, zazwyczaj obejmują dolegliwości ze strony przewodu pokarmowego, czasem pojawiają się objawy ogólne oraz skórne. Warto wspomnieć, że zdarzają się sytuacje, gdy choroby odzwierzęce przebiegają bezobjawowo.
Objawy zakażeń pasożytniczych
„Złapane” pasożyty od psa mogą powodować różne objawy. Głównie są to bóle brzucha, biegunki, wzdęcia, nudności i wymioty, a także przewlekłe zmęczenie, osłabienie, bóle głowy, stany podgorączkowe. Zdarza się też wysypka, pokrzywka oraz świąd skóry.
Dodatkowo można wskazać na objawy występujące przy konkretnych pasożytach. Toksokaroza może mieć różne postaci:
- w postaci trzewnej larwy glisty psiej trafiają do serca, płuc, nerek i wątroby, wywołując kaszel, gorączkę, bóle brzucha i powiększenie wątroby
- w postaci ocznej larwy umiejscowione w oku powodują rozwój stanów zapalnych i problemy z widzeniem
- w postaci mózgowej pojawiają się objawy neurologiczne, np. drgawki i zaburzenia zachowania
Lamblioza objawia się silnymi bólami brzucha, wzdęciami, nudnościami, biegunkami tłuszczowymi oraz osłabieniem. Gdy dojdzie do zakażenia świerzbem psim, pojawia się zaczerwienienie i bardzo silny świąd skóry, widoczne są krostki i grudki.
Objawy infekcji bakteryjnych
Zakażenie bakteryjne od psa zwykle przebiega z gorączką. Objawy są bardziej zróżnicowane niż przy pasożytach i dużo bardziej uzależnione są od drogi zakażenia. Jeśli chodzi o infekcje rozwijające się wskutek podrapania lub ugryzienia przez psa, to w miejscu zranienia pojawia się obrzęk, ból i zaczerwienienie, z rany wypływa mętny płyn lub ropa.
Często dochodzi do powiększenia węzłów chłonnych oraz wystąpienia gorączki i dreszczy. Należy dodać, że w przypadku zakażeń bakterią Capnocytophaga canimorsus może rozwinąć się sepsa, przy czym głównie dzieje się tak u osób z obniżoną odpornością.
Salmonella od psa może objawiać się dolegliwościami ze strony przewodu pokarmowego, np. biegunką, bólem i skurczami brzucha, nudnościami i wymiotami, którym towarzyszy gorączka. Leptospiroza wywoływana przez zakażony mocz psa powoduje wysoką gorączkę i objawy grypopodobne, bóle głowy oraz silne bóle stawów i mięśni.
Kiedy udać się do lekarza?
Wystąpienie jakichkolwiek niepokojących objawów powinno zostać skonsultowane z lekarzem. Zarówno zakażenia bakteryjne i pasożytnicze wymagają specjalistycznego leczenia. Co ważne, trzeba też udać się do weterynarza, aby zbadał psa i dobrał mu odpowiednie leki.
Choroby przenoszone przez ukąszenia i zadrapania
Zadrapania i ugryzienia psa – nawet te małe i powierzchowne mogą być bardzo groźne. Pazury i jama ustna zwierzaków są pełne groźnych drobnoustrojów. Jeśli dojdzie do takiego zranienia, należy się nim odpowiednio zająć.
Wścieklizna – najgroźniejsze zagrożenie
Zdecydowanie najpoważniejszym powikłaniem po ugryzieniu psa jest wścieklizna – choroba, która atakuje układ nerwowy. Na szczęście dzięki obowiązkowym szczepieniom zachorowania na wściekliznę są coraz rzadsze.
Wścieklizna od psa ma dość długi okres inkubacji – od 3. do 12. tygodni. Najpierw pojawia się gorączka, złe samopoczucie, bóle głowy, wymioty oraz ból, mrowienie, drętwienie i pieczenie w miejscu ugryzienia. Następnym etapem jest wodowstręt, światłowstręt, aerofobia, pobudzenie psychoruchowe, agresja i ślinotok.
Po wystąpieniu objawów wścieklizna właściwie zawsze prowadzi do zgonu. Zazwyczaj następuje to w ciągu 10 dni. W przypadku podejrzenia, że pies mógł być chory na wściekliznę, należy natychmiast zgłosić się do lekarza! W uzasadnionych przypadkach zostanie podana szczepionka poekspozycyjna.
Zakażenia ran po ugryzieniu
Gdy dojdzie do zakażenia rany po ugryzieniu psa, zwykle w ciągu doby pojawia się ból, obrzęk, rumień, ropny wysięk. Czasem z rany wydobywa się nieprzyjemny zapach. Pojawiają się objawy ogólne jak gorączka oraz powiększenie węzłów chłonny w pobliżu rany. Najczęściej są to zakażenia bakteryjne – pastereloza lub zakażenie Capnocytophaga canimorsus.
Po ugryzieniu psa, zwłaszcza gdy rana jest głęboka i została zanieczyszczona ziemią, istnieje ryzyko zarażenia tężcem (wywoływane jest przez neurotoksynę tężcową). Po około 3-21 dniach mogą pojawić się takie objawy jak niepokój, rozbicie, bóle głowy, a także szczękościsk, tzw. sardoniczny uśmiech, wygięcie ciała w łuk i zaburzenia ciśnienia. Śmiertelność w przypadku tężca wynosi nawet 50%.
Pierwsza pomoc przy ukąszeniu
Ranę należy oczyścić, zdezynfekować i opatrzyć. Trzeba ją bardzo dokładnie umyć wodą z mydłem, warto ją też kilka minut przemywać pod bieżącą wodą, następnie należy ją zdezynfekować. Tak oczyszczoną i odkażoną ranę należy przykryć jałowym opatrunkiem. Jeśli rana jest głęboka, duża lub zanieczyszczona, powinna zostać opatrzona przez personel medyczny.
Co ważne, każdą ranę po ugryzieniu lub podrapaniu przez psa – zwłaszcza przez nieznanego psa – należy pokazać lekarzowi. Ze względu na ryzyko zakażenia wścieklizną lub tężcem muszą zostać podjęte niezbędne działania!
Profilaktyka i zapobieganie zakażeniom
Każdy właściciel, któremu zależy zarówno na swoim zdrowiu, jak i na zdrowiu swojego pupila, musi pamiętać o kilku ważnych sprawach. Kluczowe są zasady dotyczące higieny po kontakcie ze zwierzakiem i jego odchodami, a także regularne szczepienia i odrobaczanie oraz reagowanie na pojawiające się u zwierzaka objawy.
Regularne odrobaczanie i szczepienia psa
Szczepienie przeciwko wściekliźnie jest w Polsce obowiązkowe, pies powinien być szczepiony raz w roku. Zaleca się także wykonywać dodatkowe szczepienia przeciwko chorobom zakaźnym, np. leptospirozie.
Co 3-6 miesięcy zaleca się też podawać psom tabletkę na odrobaczanie. Warto też okresowo sprawdzać, czy w kale psa nie ma żadnych robaków. Ważne jest również sprzątanie odchodów na spacerze i we własnym ogrodzie!
Ponadto zwierzaki trzeba często kąpać i wyczesywać. Na spacerach należy pilnować, aby pies nie jadł niczego podejrzanego – zwłaszcza padliny i odchodów innych zwierząt.
Higiena w kontakcie ze zwierzęciem
Do zakażeń może dochodzić drogą pokarmową poprzez zanieczyszczone ręce, dlatego niezwykle ważna jest higiena. Trzeba dokładnie myć ręce po zabawie i po głaskaniu psa, a także po zbieraniu odchodów. Przede wszystkim nie należy nic jeść i nie należy dotykać twarzy, zanim dłonie nie zostaną wymyte.
Badania kontrolne i obserwacja objawów
Zwierzaki nie są w stanie powiedzieć, że coś im dolega, dlatego należy profilaktycznie robić im badania (m.in. krwi, moczu, kału). Trzeba także zwracać uwagę na zmiany w ich zachowaniu i zmiany w apetycie. Zaniepokoić powinny wymioty, biegunki oraz intensywne drapanie i wylizywanie oraz pojawienie się ran na skórze.
Leczenie i preparaty przy zakażeniach od psów
Zakażenia od psa wymagają leczenia, postępowanie należy dostosować do przyczyny. Inaczej leczy się zakażenia pasożytnicze, inaczej zakażenia bakteryjne. Oprócz leczenia przyczynowego można też stosować leczenie wspomagające, np. przy infekcjach pokarmowych warto przyjmować preparaty ziołowe i leki na układ pokarmowy.
Leki przeciwpasożytnicze dla człowieka
Lamblie od psa i inne zakażenia pasożytnicze zwykle leczy się lekami dostępnymi na receptę – albendazolem, mebendazolem lub tinidazolem. Dodatkowo lekarz może zlecić wspomagająco ziołowe preparaty do oczyszczania organizmu.
Środki do dezynfekcji i opatrywania ran
Po ugryzieniu rana wymaga zastosowania środków antyseptycznych, polecane są zwłaszcza płyny do dezynfekcji z oktenidyną. Pomocne będą preparaty na rany wspomagające gojenie, a także jałowe kompresy, a przy poważniejszych ranach specjalistyczne opatrunki.
Antybiotyki i leki wspomagające
Lekiem pierwszego wyboru przy zakażeniach bakteryjnych po ugryzieniu jest amoksycylina z klawulanianem. Natomiast przy leptospirozie stosuje się np. doksycyklinę lub penicylinę. Podczas antybiotykoterapii należy również przyjmować probiotyki.
Czy zakażenia od psa są częste? Jeśli właściciel dba o swojego zwierzaka, to choroby odzwierzęce nie stanowią dla niego większego zagrożenia. Trzeba jednak pamiętać, że zawsze istnieje ryzyko – zwłaszcza gdy mówimy o kontaktach z obcymi psami. Najczęściej dochodzi do zakażeń pasożytniczych lub bakteryjnych zakażeń po ugryzieniach.
