Kiedy mężczyzna powinien iść do urologa?

W kwestii zdrowia mężczyzny jednym z podstawowych zaleceń są regularne konsultacje urologiczne. Urolog to lekarz, który zajmuje się diagnozowaniem i leczeniem chorób układu moczowego, a także rozrodczego. Dlaczego tak ważne są dla mężczyzny profilaktyczne wizyty w gabinecie urologicznym?

Spis treści:

• Czym zajmuje się urolog i kiedy warto go odwiedzić?
• Jakie objawy ze strony układu moczowego wymagają wizyty u urologa?
• Jakie objawy ze strony narządów płciowych powinny niepokoić?
• Kiedy iść do urologa z problemami z prostatą?
• Kiedy iść do urologa z bólem nerki lub kamicą?
• Kiedy iść do urologa z problemem niepłodności?
• Profilaktyczne wizyty u urologa – jak często i od kiedy?
• Jak przygotować się do wizyty u urologa?

Czym zajmuje się urolog i kiedy warto go odwiedzić?

Zanim przejdziemy do tego, kiedy iść do urologa, warto powiedzieć, czym zajmuje się ten specjalista. Choć urolog głównie kojarzony jest jako męski lekarz, to nie do końca jest zgodne z prawdą. Urolog zajmuje się diagnozowaniem i leczeniem chorób układu moczowego u obu płci. U mężczyzn dodatkowo odpowiada za zdrowie układu płciowego.

Kiedy pierwsza wizyta u urologa? O ile mężczyzna nie doświadcza żadnych niepokojących objawów ze strony układu moczowo-płciowego, powinien koniecznie zgłosić się na pierwszą konsultację urologiczną około 40. roku życia.

Wcześniejsza wizyta (nawet około 20. roku życia) jest wskazana, gdy pojawiają się takie dolegliwości jak np. problemy z oddawaniem moczu, problemy z płodnością, a także w sytuacji, gdy w rodzinie mężczyzny zdarzały się poważne choroby w obrębie układu moczowo-płciowego jak np. rak prostaty.

Jakie objawy ze strony układu moczowego wymagają wizyty u urologa?

Kiedy mężczyzna powinien iść do urologa? Jak już wcześniej zostało wspomniane, jest to wymagane, gdy pojawiają się niepokojące objawy. Najpierw omówmy, jakie dolegliwości ze strony układu moczowego powinny skłonić mężczyznę do konsultacji.

Ból lub pieczenie przy oddawaniu moczu

Pieczenie i ból podczas oddawania moczu mogą świadczyć o zakażeniu układu moczowego – pęcherza lub cewki moczowej. Czasem takie objawy zwiastują problemy z prostatą, np. zapalenie gruczołu krokowego. Stany te wymagają leczenia.

Częste oddawanie moczu – szczególnie w nocy

Konieczność częstego oddawania moczu – zwłaszcza w nocy – jest bardzo uciążliwa, dlatego należy się zgłosić do lekarza, aby sprawdzić, jaka jest tego przyczyna. Zazwyczaj jest to związane z łagodnym przerostem prostaty, choć częste oddawanie moczu może też wynikać z innych chorób.

Słaby strumień moczu i trudności z oddaniem moczu

Powiększająca się prostata może uciskać cewkę moczową, co prowadzi do trudności z oddawaniem moczu. Konsultacja z urologiem jest konieczna, gdyż nie tylko problemy z gruczołem krokowym mogą być przyczyną słabego strumienia moczu, może to być też kamica lub nowotwór.

Krew w moczu – zawsze wymagająca diagnostyki

Jak najszybciej na konsultację urologiczną trzeba się zgłosić w przypadku obecności krwi w moczu. Może to być objaw nie tylko łagodnych infekcji, ale i poważnych chorób, w tym nowotworów.

Zatrzymanie moczu – kiedy to nagły przypadek?

Pilnym wskazaniem do wizyty u urologa, a nawet do wizyty na SOR-ze jest zatrzymanie moczu. W takiej sytuacji należy odprowadzić mocz z pęcherza, w tym celu zakłada się cewnik. Oprócz przyczyn urologicznych do zatrzymania moczu może prowadzić np. uszkodzenie nerwów, może to być również skutek uboczny niektórych leków.

Ból w okolicach nerek, pęcherza i krocza

Pojawienie się bólu w okolicy krocza i nerek także musi zostać skonsultowane z lekarzem. Dolegliwości bólowe mogą zwiastować np. zapalenie gruczołu krokowego, kamicę nerkową lub odmiedniczkowe zapalenie nerek.

Jakie objawy ze strony narządów płciowych powinny niepokoić?

Problemy z oddawaniem moczu to nie są jedyne sytuacje, kiedy mężczyzna powinien iść do urologa. Wskazaniem są także różnego rodzaju objawy w obrębie narządów płciowych.

Ból lub obrzęk jąder i moszny

W przypadku pojawienia się bólu lub obrzęku jądra i moszny należy się zgłosić do urologa. Może to być objaw np. urazu, zapalenia jądra lub najądrza, żylaków powrózka nasiennego. Trzeba pamiętać, że nagły i bardzo silny ból z dużym obrzękiem może być skutkiem skrętu jądra, a to wymaga pilnej interwencji medycznej.

Guzek na jądrze – kiedy nie zwlekać?

Nie zawsze zgrubienie na jądrze oznacza raka, jednakże wykrycie takiego guzka należy bezwzględnie skonsultować ze specjalistą.

Krew w nasieniu i ból podczas ejakulacji

Niepokój powinna wzbudzić krew w nasieniu (hematospermia), zwłaszcza gdy towarzyszy jej ból podczas ejakulacji. Zazwyczaj takie objawy świadczą o stanie zapalnym i infekcji.

Problemy z erekcją i libido

Zaburzenia erekcji lub spadek libido to często przejściowe problemy, jeśli jednak utrzymują się dłużej niż 2-3 miesiące, należy się skonsultować z urologiem, ewentualnie z andrologiem, aby znaleźć przyczynę tego stanu.

Kiedy iść do urologa z problemami z prostatą?

Urolog po 50 powinien być odwiedzany co roku, gdyż to właśnie w tym wieku najczęściej u mężczyzn nasilają się problemy z prostatą. Po czym poznać, że gruczoł krokowy nie funkcjonuje prawidłowo?

Objawy sugerujące przerost prostaty

Powiększony gruczoł krokowy uciska cewkę moczową i pęcherz, stąd też główne objawy przerostu prostaty związane są z problemami z oddawaniem moczu. Mężczyźni mogą zauważyć, że mimo chęci oddawania moczu muszą czekać na rozpoczęcie mikcji, strumień moczu jest słaby i przerywany. Sprawia to, że czas spędzony w toalecie się wydłuża.

Typowy jest częstomocz, czyli konieczność dużo częstszego chodzenia do toalety oraz nykturia, czyli potrzeba wielokrotnego wstawania w nocy, aby pójść do toalety. Pojawia się też naglące parcie i uczucie, że pęcherz po mikcji nie został całkowicie opróżniony.

Objawy zapalenia prostaty

Zapalenie prostaty może mieć charakter ostry lub przewlekły. Ostre zapalenie pojawia się nagle i musi być pilnie skonsultowane z urologiem. Objawy są zróżnicowane, pojawia się gorączka i dreszcze, ogólne rozbicie, pulsujący, silny ból w kroczu – u nasady penisa, w pachwinie i nad spojeniem łonowym. Oddawanie moczu jest bolesne i utrudnione, a czasem zablokowane. Pojawia się też częste parcie na pęcherz.

Przewlekłe zapalenie prostaty rozwija się wolniej, przebiega łagodniej, ale ma tendencję do nawracania. Charakterystyczny jest przewlekły ból i dyskomfort w dole pleców, w podbrzuszu oraz w mosznie, dodatkowo ból pojawia się podczas wytrysku i po nim. Podczas mikcji odczuwane jest pieczenie, strumień moczu jest słaby. Do tego dochodzi częstomocz i wrażenie niepełnego opróżnienia pęcherza.

Sygnały alarmowe mogące wskazywać na raka prostaty

Trzeba wiedzieć, że we wczesnym stadium rak prostaty przebiega zwykle bezobjawowo. Objawy pojawiają się stopniowo wraz ze wzrostem guza. Dolegliwości ze strony układu moczowego przypominają objawy przerostu gruczołu krokowego, mogą występować np. problemy z oddawaniem moczu, częstomocz, nykturia, ból podczas oddawania moczu.

Możliwy jest krwiomocz i krew w nasieniu oraz zaburzenia erekcji i bolesny wytrysk. W zaawansowanym stadium często pojawia się również ból w dolnej części pleców, obrzęki nóg, ogólne zmęczenie i nagła utrata masy ciała.

Kiedy iść do urologa z bólem nerki lub kamicą?

Urolog zajmuje się też schorzeniami nerek, dlatego w przypadku objawów wskazujących na kamicę nerkową lub w sytuacji, gdy na profilaktycznym badaniu jamy brzusznej wykryto kamienie nerkowe, trzeba się umówić na wizytę urologiczną.

Objawy kamicy nerkowej

W przebiegu kamicy nerkowej dochodzi do tworzenia się twardych złogów, czyli kamieni nerkowych. Stan ten może dawać przeróżne objawy o różnym nasileniu. Może to być przewlekły lub nawracający tępy ból w okolicy lędźwiowej, a także parcie na pęcherz, uczucie pieczenia podczas mikcji, zmiana koloru i zapachu moczu, a także obecność osadu w moczu.

Kolka nerkowa – kiedy dzwonić po pomoc?

Najbardziej charakterystycznym objawem kamicy jest kolka nerkowa, której przyczyną jest zablokowanie odpływu moczu przez kamień w drogach moczowych. Kolka nerkowa nie zawsze wymaga pilnej pomocy medycznej, ból pojawiający się w jej przebiegu można z powodzeniem zmniejszyć lekami przeciwbólowymi i rozkurczowymi.

Czasem jednak atak kolki nerkowej to wskazanie do wezwania pogotowia lub wizyty na SOR-ze, dzieje się tak, gdy wystąpią następujące objawy:

• silny, nagły ból w okolicy lędźwiowej, który może promieniować do podbrzusza, pachwiny i ud. Osoby, które go doświadczyły, opisują ten ból jako jeden z najsilniejszych, jakie odczuwali w swoim życiu
• wysoka gorączka i dreszcze
• nudności i wymioty
• zatrzymanie moczu, krwiomocz

Kiedy iść do urologa z problemem niepłodności?

Uważa się, że do urologa lub androloga należy się zgłosić, jeśli próby zapłodnienia partnerki w ciągu 12 miesięcy nie przyniosły efektów. Jeśli jednak partnerka ma więcej niż 35 lat, to już po 6 miesiącach nieudanych prób należy się udać do lekarza.

Żylaki powrózka nasiennego a płodność

Jedną z najczęstszych przyczyn niepłodności są żylaki powrózka nasiennego. Jest to poszerzenie żył splotu wiciowatego w mosznie. Ich obecność utrudnia odpływ krwi i podwyższa temperaturę w mosznie. W konsekwencji jądra są niedotlenione oraz dochodzi do zaburzenia produkcji plemników i pogorszenia parametrów nasienia.

Na szczęście niepłodność wywołana żylakami powrózka nasiennego jest odwracalna. Oznacza to, że po ich usunięciu następuje poprawa jakości nasienia, a to przekłada się na większą szansę na zapłodnienie partnerki.

Kiedy urolog, a kiedy androlog?

Z problemem niepłodności można się zgłaszać do urologa lub do androloga. Którego specjalistę wybrać? Androlog określany jest często męskim ginekologiem, to on przede wszystkim zajmuje się diagnozowaniem i leczeniem niepłodności u mężczyzn. Androlog pomoże w przypadku, gdy problemy z poczęciem wynikają z zaburzeń hormonalnych, a także np. przy zaburzeniach erekcji i przedwczesnym wytrysku.

Androlog zleca szereg badań (w tym m.in. oznaczenie poziomu hormonów, badanie nasienia), po przeprowadzeniu diagnostyki przygotowuje plan leczenia. Może on przepisać różnego rodzaju leki oraz preparaty na potencję dla mężczyzn, np. zawierające takie składniki jak cynk, selen i witamina D.

Urolog jest potrzebny, gdy niepłodność związana jest wadami anatomicznymi lub schorzeniami organicznymi. Dobrą wiadomością jest to, że zazwyczaj androlog jest również wykwalifikowanym urologiem.

Profilaktyczne wizyty u urologa – jak często i od kiedy?

Najpóźniej pierwsza wizyta u urologa powinna się odbyć około 40. roku życia. Jeśli nie ma wskazań do częstszych konsultacji, należy się zgłaszać na nie co 1-2 lata. Urolog po 40 powinien być obowiązkowym przystankiem dla każdego mężczyzny, gdyż wtedy znacząco rośnie ryzyko rozwoju raka prostaty. Po 50. roku życia konieczne są wizyty raz w roku.

Jak przygotować się do wizyty u urologa?

Gdy już mamy umówiony termin, warto wiedzieć, jak się przygotować do wizyty u urologa. Może to mieć duże znaczenie dla przebiegu konsultacji. Przygotowanie do wizyty u urologa jest proste. Należy zgromadzić wyniki aktualnych badań, jeśli były wcześniej zlecone (np. morfologia, ogólne badanie moczu, PSA, rezonans magnetyczny).

Należy spisać listę przyjmowanych leków oraz szczegółowe pytania do urologa, aby o niczym nie zapomnieć. Warto też przygotować listę pojawiających się objawów. Przed wizytą trzeba pamiętać, aby zadbać o higienę osobistą. Ponadto na konsultację należy się zgłosić z pełnym pęcherzem, jest to konieczne do badania USG prostaty lub nerek.

Jak wygląda badanie urologiczne u mężczyzn? Wizyta zaczyna się od wywiadu lekarskiego, następnie przeprowadzane jest badanie fizykalne – lekarz uciska brzuch i pachwiny, bada palpacyjnie jądra i najądrza. Kolejnym krokiem jest badanie gruczołu krokowego per rectum, czyli przez odbyt. W razie potrzeby wykonywane jest badanie USG jąder, pęcherza moczowego i nerek.

Wielu mężczyzn odwleka możliwie jak najdłużej wizytę u urologa, co jest ogromnym błędem. Nie zawsze choroby dają wyraźne objawy, często rozwijają się w utajeniu. Dzięki prostym badaniom i regularnym konsultacjom urologicznym można je wykryć na wczesnym etapie, a to znacząco zwiększa szanse na pełne wyleczenie.

Autor wpisu: mgr farm. Jarosław Buczarski Farmaceuta z wykształcenia i zamiłowania, zwolennik rozszerzonej opieki farmaceutycznej. Zainteresowania: medycyna, chemia leków, zdrowie, opieka farmaceutyczna.